İçindekiler
Sahibinden.com ve Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) iş birliğiyle hazırlanan “sahibindex Satılık ve Kiralık Konut Piyasası Görünümü: Eylül 2024” raporları kamuoyu ile paylaşıldı.
Kiralık ve satılık konut piyasasındaki değişimlerin mercek altına alındığı raporda aktarılan bilgilere göre temmuz ayından ağustos ayına Türkiye genelindeki cari konut fiyatı artış oranı enflasyon oranından daha düşük olduğu için hem ülke genelinde hem de üç büyükşehirdeki reel satış fiyatı düştü.
Rapora göre reel fiyatlardaki yıllık değişim oranı ağustos ayında ülke genelinde yüzde -18,3, İstanbul’da yüzde -19, Ankara’da yüzde -17,4, İzmir’de ise yüzde -15,4 oldu. Bunun yanında satılık konut ilan metrekare cari fiyatlarındaki yıllık artış oranları üç büyükşehirde de azalarak İstanbul’da yüzde 23, Ankara’da yüzde 25,5 ve İzmir’de yüzde 28,6 şeklinde seyretti. Türkiye genelinde ortalama kiralık konut ilan metrekare fiyatındaki yıllık artış oranı ise ağustos ayında yüzde 47,1’e yükselerek yıllık kira artış oranı İstanbul’da yüzde 46,7, Ankara’da yüzde 56 ve İzmir’de ise yüzde 62,5 oldu.
Reel Konut Fiyatlarında Düşüş Devam Ediyor
Çalışmaya göre 2020 Mayıs’tan itibaren sürekli artan ülke genelindeki reel konut fiyat endeksinin 2023 Temmuz’dan bu yana gösterdiği düşüş, 2024 Ağustos’ta da devam etti. Reel konut fiyat endeksi ağustos ayında temmuza kıyasla 0,9 puanlık bir azalışla 161 oldu. Temmuzdan ağustosa enflasyon oranı cari konut fiyat artış oranından daha yüksek bir düzeyde gerçekleşti. Son bir yıldır cari konut fiyatları sistematik olarak enflasyonun altında kaldığından reel fiyatlarda da düşüş yaşanıyor.
Üç Büyük İlde Reel Satış Fiyat Endeksi Ne Durumda?
Verilere göre son bir yılda düşüşte olan konut reel satış fiyat endeksi hazirandaki durağanlıktan sonra ağustos ayında da düşüşünü sürdürdü. Temmuzdan ağustosa reel konut fiyat endeksi İstanbul’da 0,7 puan, Ankara’da 0,2 puan, İzmir’de ise 1,2 puan azaldı. Ağustosta reel konut fiyat endeksi İstanbul’da 156,6, Ankara’da 181,7, İzmir’de ise 170,6 oldu.
Rapor kapsamında reel fiyatlarda yıllık değişimin negatifte devam ettiği gözlemlendi. Ağustos 2022’de yüzde 65,8’e ulaşan yıllık reel fiyat artışı Eylül 2022’den itibaren hızla inişe geçti. Büyük depremin etkisiyle Nisan 2023’te geçici olarak yükselen yıllık reel fiyat artışı mayıs ayından itibaren yeniden düşüşe geçerken, bu yılın başından itibaren de reel fiyat mutlak olarak azalmaya başladı. Temmuz 2024’te reel fiyatlardaki azalış hız kaybetmeye başlarken ağustos 2024’te yıllık fiyat değişimi oranı Temmuz 2024’e kıyasla 2,8 puan artsa da yüzde -18,3 ile negatif değerlerde seyrini sürdürdü.
Konut Talebinde Artış Yaşanıyor
Çalışmaya göre 2023 Ocak’ta istisnai bir sıçrama yaparak 235’e yükselen talep endeksi, Şubat 2023 depreminin ardından düşüş yönlü bir seyir izleyerek Kasım 2023’te 88,7’ye kadar geriledi. Aralık 2023’ten itibaren yönünü yukarı çeviren endeks, temmuzdan ağustosa yüzde 9,5’lik bir artışla 155,9’a geldi. Endeks, geçen yılın ağustos ayına kıyasla yüzde 8,8 daha yüksek seyretmesiyle dikkat çekiyor.
Reel Kirada Yıllık Değişim Geriledi
Türkiye genelinde enflasyondan arındırılmış reel kirada yıllık değişim oranları uzun süredir düşüş gösteriyor. Geçen yılın mayıs ayından haziran ayına istisnai artış hariç ortalama reel kirada yıllık değişim oranı Şubat 2023’te yüzde 86,6 ile zirve yaptıktan sonra inişe geçmiş durumda. Şubat 2024 itibarıyla yerini negatif artışlara bırakan yıllık reel kira fiyatları değişimi mayıs ayında yaklaşık yüzde 15 oldu. Mayıstan sonra reel kiralardaki düşüş ivme kaybederken ivme kaybı ağustosta daha belirgin hâle geldi. Ağustos verilerine göre reel kira fiyatındaki yıllık değişim yüzde -3,2’ye geriledi. Buna göre reel kiralar geçen yılın aynı ayına göre ortalamada yüzde 3,2 düşük durumda.
“Satılık Konut Piyasası Görünümü” raporunu PDF olarak inceleyin.
“Kiralık Konut Piyasası Görünümü” raporunu PDF olarak inceleyin.
